De laatste jaren is de kans om nieuw materiaal in ontwikkeling te zien gevoelsmatig een stuk kleiner geworden. En dat terwijl het, zeker voor een liefhebber, leuk is om te zien wat er zoal gemaakt wordt. Soms omdat het ook meteen de enige kans is om het te horen, en in andere gevallen om te zien wat voor ontwikkeling het heeft doorgemaakt. Meest treffende voorbeeld in Nederland is “De Mol en de Paradijsvogel”, dat goed gebruik heeft gemaakt van een testrun, en van een heel aardige bronvoorstelling een fantastisch eindproduct heeft gemaakt. In Londen zag ik dit soort voorstellingen van het interessante “42 Balloons”, dat afgelopen jaar een succesvolle tour door Engeland maakte, en ook van het matige “Cake”, dat te weinig oprechte feedback kreeg of deze totaal heeft genegeerd, met een vroegtijdig sluiten van de uiteindelijke voorstelling in The Other Palace tot gevolg. Dus het is te hopen dat er bij deze Mother Troy veel feedback terugkomt, zodat het, als de programmeurs inderdaad in deze voorstelling geloven, er ook een voorstelling staat die publiek trekt.
Dit artikel is dus geen recensie. Mijn mening heb ik verwoord in het reactieformulier dat na afloop werd toegezonden, maar een beschrijving van het materiaal, en de manier waarop het werd uitgevoerd.
Het verhaal is geïnspireerd op de Ilias van Homerus. Oudgriekse mythen zijn weer helemaal in, met het succes van de film The Odyssey, maar natuurlijk ook Hadestown. Ook de Oresteia was recent in Londen weer te zien, en de Percy Jackson hoort zeker ook in dit rijtje thuis. Maar waar goden in al deze verhalen een rol spelen, is in Mother Troy de Ilias ontdaan van hun sturende rol. Dit blijkt vooral als het ontstaan van de oorlog als een flashback wordt getoond aan het begin van de tweede akte. Het verhaal speelt zich af tijdens het beleg van Troje (waarvan nagenoeg iedereen de afloop wel weet). We starten midden in de oorlog, als de Trojaanse Briseïs gevangen wordt genomen en gedwongen wordt de Griekse gewonden te verzorgen. Ze wordt min of meer beschermd door Patroklos, een belangrijke Griekse strijder, vooral omdat hij close is met Achilles, de held van de Grieken. Zodoende hoeft ze minder bang te zijn voor datgene wat veel andere gevangengenomen vrouwen te wachten staat. Maar Briseïs is niet het type dat zich gedeisd houdt. Ze neemt het op voor anderen, en riskeert hiermee haar hand te overspelen. Zeker als ze de confrontatie aangaat met generaal Agamemnon, de antagonist van het stuk.
Mother Troy is een stuk over sterke vrouwen in een wereld waar dat niet wordt gewaardeerd. Een stuk ook waarin de gevoelens van moeders een duidelijke plaats krijgen. Het voelt (voor mij als man) alsof Jacob de Groot als man zich goed in die situatie heeft weten te verplaatsen.
Deze voorstelling is een concertante met een cast die voortdurend op het toneel zit of staat. Er is een rij stoelen voor de spelers die niet in de scène betrokken zijn, waartussen ook een drietal muzikanten zitten. De muzikaal leider (en muzikant nummer 4) zit uiteraard achter een keyboard. Naast spelen zien we hem ook bepaalde nummers met samenzang dirigeren. Op de kop van de rij zit Niels van der Laan, die als Agamemnon in de eerste akte een aantal teksten zittend vertolkt, maar die we door zijn positie in het zicht ook zien opgaan in de songs van anderen. De cast bestaat verder uit een hoop bekende namen, die voor nu alleen deze workshop doen, maar waarvan een aantal zo sterk uit de hoek komen, dat je wenst dat ze ook in de uiteindelijke productie te zien zullen zijn.
De voorstelling is doorgecomponeerd, met teksten op rijm. Het zorgt ervoor dat de overall indruk van het stuk in de hoek van Hamilton terecht komt, al voelt het spreektempo minder snel (en is dus goed verstaanbaar), en is de score zeker geen kopie van die iconische musical. De muziek is gevarieerd, van behoorlijk klassiek tot stevig elektronisch.
De producent van deze voorstelling was voor mij een grote onbekende. Pascal Ultee producties lijkt in Nederland nog niet van zich te hebben laten horen. Als medeproducent is het bedrijf echter wel al betrokken bij onder andere Hot Mess, een geweldige voorstelling die ik in Londen heb mogen aanschouwen, en bij Todrick Halls Midnight, waarvan ik een volledig geënsceneerde workshopversie heb gezien en op dit moment Off-Broadway te zien is. Overeenkomst tussen de drie voorstellingen is dat het de maatschappelijke problemen van nu niet uit de weg gaat, ook al zijn zowel Midnight als Mother Troy historische stukken.
Ik ben zeer benieuwd of en welk vervolg deze voorstelling krijgt. Blijft de cast van hetzelfde formaat, inclusief dubbelrollen? Hoe komt het eruit te zien, en dan zeker ook: in hoeverre worden de gruwelen van de Trojaanse oorlog zichtbaar? In een tijd dat het grote publiek toch vooral om herkenbaarheid schijnt te vragen, is een nieuwe musical, zeker op deze schaal, sowieso een traktatie voor de musicalliefhebber. Dus laten we duimen dat het streven, seizoen 2027/2028 ook daadwerkelijk wordt gehaald. Dan weten we ook of de keuze voor een Engelstalige titel gehandhaafd blijft, of toch een Nederlandse vertaling krijgt, zoals ook in het slotnummer van deze voorstelling wordt gebruikt.
Cast: Sara Afiba, Dorien van Gent, Cystine Carreon, Ward van Klinken, Niels van der Laan, Winny Herbert, Jasper van Hofwegen, Koen van der Molen en Isis Suarez Menendez
